پالیش کامپوزیت (Composite Polishing) یکی از مراحل تکمیلی در بهبود ظاهر کامپوزیت دندان است که در آن سطح کامپوزیت با کمک ابزارها و خمیرهای مخصوص صاف، براق و صیقلی میشود تا ظاهر آن تمیز، روشن و سفید شود.
گاهی ممکن است بعد از مدتها، استفاده از دندانی که کامپوزیت شده، دیگر برق گذشته را نداشته باشد یا دچار لکه و ساییدگی شده باشد.
پولیش کامپوزیت راهی برای بهبود این وضعیت است که معمولا توسط دندانپزشک به صورت حرفهای باید انجام شود. الته، روشهای خانگی آن نیز وجود دارد که مناسب لکههای سطحی است.
برای آشنایی با اینکه بدانید دقیقا فرایند پالیش کامپوزیت چیست، هرچند وقت یکبار باید کامپوزیت را پولیش کرد با ادامه با ما همراه باشید.
کاربرد پالیش کامپوزیت
پولیش دندان کامپوزیت یک اقدام زیبایی است که با بازگرداندن برق و درخشش سطح کامپوزیت، حذف لکههای سطحی، صاف کردن سطح کامپوزیت، کاهش تجمع پلاک و افزایش طول عمر ترمیم، به حفظ زیبایی و عملکرد کامپوزیت کمک میکند.
انجام این کار بهصورت دورهای و تحت نظر دندانپزشک، میتواند باعث شود کامپوزیت برای مدت طولانیتری ظاهر طبیعی و جذاب خود را حفظ کند.
البته که پولیش دندان کامپوزیت شده در خانه نیز قابل اجراست اما باید به صورت کاملا اصولی و بهداشتی انجام شود.
در ادامه با کاربرد پالیش کامپوزیت دندان بیشتر آشنا خواهیم شد:
1. بازگرداندن میزان درخشندگی کامپوزیت
کامپوزیت ممکن است در اثر مصرف چای، قهوه، نوشابه، سیگار یا مواد غذایی رنگی شفافیت و میزان درخشش اولیه خود را از دست بدهد. پالیش یا صیقلی کردن سطح کامپوزیت تا حد زیادی میتواند زیبایی، درخشندگی و ظاهر طبیعی کامپوزیت دندانهایتان را بازگرداند.
2. حذف لکههای سطحی
یکی از رایجترین کاربردهای پولیش دندان بعد از کامپوزیت، از بین بردن لکههایی است که روی سطح کامپوزیت ایجاد میشوند. البته، این روش فقط روی لکههای سطحی مؤثر است و اگر تغییر رنگ به عمق کامپوزیت نفوذ کرده باشد، ممکن است نیاز به ترمیم یا تعویض آن باشد.
3. صاف و صیقلی کردن سطح کامپوزیت
گاهی ممکن است جویدن یا گاز گرفتن یا حتی حوادث غیر مترقبه همچون برخورد با جسم سخت باعث شود سطح کامپوزیت ناهموار شود.
در این شرایط، پولیش دندان کامپوزیت دچار ناهمواریهایی شده و برای صاف و یکدست کردن آن میتوانید به دندانپزشک مراجعه کنید تا با انجام پولیش کامپوزیت، بتوانید دوباره حس صافی را با لمس کامپوزیت دوباره حس کنید.
4. کاهش تجمع پلاک و باکتری
پولیش دندان بعد از کامپوزیت، احتمال چسبیدن پلاک و باقی ماندن ذرات غذا را کاهش داده و به حفظ سلامت دندان و لثه کمک میکند. چرا که سطوح زبر محل مناسبی برای رشد پلاک، میکروب و باکتری است.
5. افزایش طول عمر کامپوزیت
زمانی که پالیش کامپوزیت را به صورت دورهای انچام میدهید، باعث خواهید شد که کامپوزیتها کمتر در معرض تغییر رنگ، زبری و فرسودگی قرار بگیرد. پیگیری دورهای کیفیت و افزایش دوام کامپوزیت را افزایش دهد.
6. بهبود زیبایی لبخند
از مهمترین دلایل پالیش کامپوزیت دندان بهبود زیبایی لبخند است. سطح براق و صیقلی کامپوزیت نور را بهتر منعکس میکند و ظاهری طبیعیتر و جذابتر به لبخند میدهد.
7. افزایش راحتی هنگام غذا خوردن و صحبت کردن
زمانی که سطح صاف کامپوزیت به دلیل ساییدگی زبر میشود، حس ناخوشایندی را برای شما ایجاد خواهد کرد. سطح صاف کامپوزیت به کمک پولیش دندان بعد از کامپوزیت باعث میشود زبان کمتر با زبری دندان برخورد کند و فرد هنگام صحبت کردن یا جویدن احساس راحتی بیشتری داشته باشد.
پالیش کامپوزیت چند وقت یکبار انجام شود؟
معمولا هر 6 ماه تا 12 ماه بهترین زمان برای مراجعه به دندانپزشک برای انجام پولیش دندان کامپوزیت است. البته، زمان دقیق آن به عواملی مانند کیفیت کامپوزیت، عادات غذایی، رعایت بهداشت دهان و سبک زندگی هر فرد بستگی دارد.
اگر کامپوزیت همچنان براق، صاف و بدون تغییر رنگ باشد، ممکن است نیازی به پالیش در هر مراجعه نباشد. دندانپزشک در معاینات دورهای وضعیت آن را بررسی کرده و در صورت لزوم پالیش را انجام میدهد.
اما، علائمی که در زمان انجام پالیش موثر هستند شامل موارد زیر است.
- مصرف زیاد چای، قهوه یا نوشیدنیهای رنگی
- استعمال سیگار یا قلیان
- رعایت نکردن بهداشت دهان و دندان
- تجمع سریع پلاک روی دندانها
- کاهش براقیت یا ایجاد لکههای سطحی روی کامپوزیت
چرا به مرور زمان درخشندگی کامپوزیت کم می شود؟
کاهش میزان درخشندگی کامپوزیت به مرور زمان امری کاملا طبیعی است. معمولا دلیل کم شدن میزان درخشندگی به خاطر قرار گرفتن مداوم کامپوزیت در معرض عوامل مختلف محیطی و عادتهای روزمره اتفاق میافتد. مهمترین دلایل کاهش درخشش کامپوزیت شامل موارد زیر است.
1. مصرف مداوم مواد غذایی و نوشیدنیهای رنگی
چای، قهوه، نوشابه، نوشیدنیهای انرژیزا، زعفران، سس سویا و برخی میوهها و ادویههای رنگی میتوانند به مرور زمان رنگدانههایی روی سطح کامپوزیت ایجاد کنند. این رنگدانهها باعث میشوند کامپوزیت کدرتر و با درخشندگی کمتر به نظر برسد.
2. استعمال سیگار و قلیان
یکی از مواردی که کامپوزیت بسیار به آن حساس است، دود ناشی از سیگار و قلیان است که حاوی قطران و نیکوتین است که به مرور روی سطح کامپوزیت رسوب میکند. این رسوبها علاوه بر ایجاد تغییر رنگ کامپوزیت دندان، شفافیت و درخشش آن را نیز کاهش میدهند.
3. سایش طبیعی در اثر جویدن
کامپوزیت به صورت طبیعی، دائما در معرض فشار ناشی از جویدن غذا قرار میگیرد. این میزان اصطکاک مداوم کم کم باعث ایجاد خراشهای بسیار ریز روی سطح کامپوزیت میشود.
این خراشها نور را بهخوبی منعکس نمیکنند و در نتیجه کامپوزیت ظاهر ماتتری پیدا میکند.
4. رعایت نکردن بهداشت دهان و دندان
افرادی که به صورت منظم و مداوم از مسواک و نخ دندان استفاده نمیکنند، به پلاکها و جرمها اجازه تجمع و رشد داده و منجر به ایجاد پلاک روی سطح کامپوزیت میشوند.
این لایهها مانع انعکاس مناسب نور شده و باعث کدر شدن ظاهر دندان خواهند شد. به همین جهت، پالیش کامپوزیت دندان در فواصل معین باید انجام شود.
5. استفاده از خمیردندانهای ساینده
بعضی از خمیردندانها حاوی سفید کننده یا ذرات سایندهاند که اگر به صورت مداوم از آنها استفاده کنید، میتوانند سطح صیقلی کامپوزیت را دچار خراشهای ریز کنند. این موضوع یکی از دلایل کاهش تدریجی درخشندگی کامپوزیت است.
6. دندان قروچه
یکی از عادتهای بد دندان قروچه است که باعث میشود کامپوزیت دندانها به ویژه هنگام خواب باعث سایش سطح کامپوزیت و از بین رفتن لایه براق شود.
با کمک پالیش کامپوزیت میتوان تاحدودی اثر این مشکل را از بین برد. به همین جهت، در افرادی که دندانقروچه دارند، استفاده از نایتگارد (محافظ شبانه) ممکن است توسط دندانپزشک توصیه شود.
7. افزایش عمر کامپوزیت
زمانی که پولیش دندان کامپوزیت شده به صورت مداوم انجام شود، عمر کامپوزیت افزایش پیدا میکند.
چرا که با گذشت چند سال از نصب کامپوزیت، قرار گرفتن مداوم آن در معرض بزاق، تغییرات دمایی، مواد غذایی و فشارهای مکانیکی، باعث میشود سطح آن بهتدریج کیفیت اولیه خود را از دست بدهد.
✦ بیشتر بدانید: بررسی علمی پالیش کامپوزیت در مراجع معتبر پزشکی
“Proper composite polishing is a crucial step in cosmetic dentistry.
Dentists utilize specialized abrasive discs and fine pastes to smooth the resin.
This essential process prevents bacterial plaque accumulation, resists future staining, and creates a perfectly natural, glossy enamel finish.”
ترجمه علمی: پالیش صحیح کامپوزیت یک مرحله حیاتی در دندانپزشکی زیبایی است.
دندانپزشکان از دیسکهای ساینده تخصصی و خمیرهای نرم برای صاف کردن رزین استفاده میکنند.
این فرآیند ضروری از تجمع پلاک میکروبی جلوگیری کرده، در برابر تغییر رنگ آینده مقاومت میکند و یک پوشش مینای کاملاً طبیعی و براق ایجاد مینماید.
مراحل پالیش کامپوزیت؛ توضیح گام به گام
پالیش کامپوزیت تنها یک فرایند تخصصی صاف، صیقلی کردن سطح کامپوزیتها نیست. در واقع، پولیش دندان کامپوزیت شده به بهبود ظاهر دندان، کاهش تجمع پلاک، افزایش راحتی بیمار و حفظ دوام کامپوزیت کمک میکند و آخرین مرحله از ترمیم کامپوزیت است.
مراحل پولیش دندان کامپوزیت چیست و روند آن به چه صورتی است؟ این سوالی است که در ادامه به آن پاسخ خواهیم داد.
1. بررسی و ارزیابی ترمیم
دندانپزشک ابتدا کیفیت ترمیم را از نظر شکل، ارتفاع، تماس بین دندانها و هماهنگی با دندانهای مجاور بررسی میکند. معمولا برای تشخیص نقاط تماس اضافی هنگام بستن فک از کاغذ آرتیکولاسیون استفاده میشود.
2. حذف اضافههای کامپوزیت
حذف اضافههای کامپوزیت که به فینیشینگ (Finishing) هم متداول است، به شرح زیر انجام خواهد شد.
- مواد اضافی که پس از ترمیم باقی ماندهاند، برداشته میشوند.
- معمولاً از فرزهای الماسی بسیار ظریف یا فرزهای کارباید چند پره استفاده میشود.
- هدف، ایجاد فرم طبیعی دندان و آمادهسازی سطح برای پولیش است.
3. صاف کردن سطح ترمیم
با کمک دیسکهای ساینده یا نوارهای پرداخت، سطح کامپوزیت به تدریج صاف میشود. این سایندهها ابتدا روی زبری زیاد تنظیم میشوند و کم کم به زبری کم متمایل خواهند شد تا خط و خشهای ایجاد شده در مراحل قبل را از بین ببرد.
4. پالیش دندان اولیه
معمولا برای از بین بردن درجات زبری از لاستیک پولیش استفاده میشود تا سطح ترمیم را نرمتر کرده و زبریهای میکروسکوپیکی را کاهش دهد.
5. پالیش نهایی و براق سازی کامپوزیت
در این مرحله از خمیرهای پولیش حاوی ذرات بسیار ریز الماس یا اکسید آلومینیوم به همراه برس، فلت یا نمد مخصوص استفاده میشود تا سطحی صاف، براق و مشابه مینای طبیعی دندان به وجود بیاید.
6. کنترل نهایی
در این مرحله، دندانپزشک موارد زیر را چک خواهد کرد.
- صاف بودن سطح کامپوزیت
- براقیت مناسب
- نبود لبههای تیز
- طبیعی بودن فرم دندان
- هماهنگی تماس دندانها هنگام جویدن
ابزارهای مورد نیاز برای پالیش کامپوزیت
دندانچزشک برای دستیابی به سطحی صاف، براق و مقاوم معمولا از مجموعهای از ابزارهای فینیشینگ و پالیش استفاده میکند که هر کدام وظیفه مشخصی دارند.
1. فرزهای پرداخت
اولین ابزار مورد استفاده پس از اتمام ترمیم فرزهای پرداخت هستند که برای حذف اضافات کامپوزیت و اصلاح فرم دندان به کار میروند.
انواع رایج آنها شامل فرز کارباید چند پره (12، 20 یا 30 پره) و فرز الماسی فوقالعاده ظریف (Extra Fine Diamond Bur) است که برای حذف مواد اضافی، اصلاح آناتومی دندان و آماده سازی سطح برای مراحل بعدی پالیش استفاده میشوند.
2. دیسکهای پالیش
یکی از متداولترین ابزارهای پالیش کامپوزیت دندان، دیسکهای ساینده هستند که با تنظیم در درجات مختلف توانایی از بین بردن زبری را دارند.
معمولا این دیسکها برای صاف کردن سطح دندان، حذف خراشهای ایجاد شده توسط فرز و افزایش یکنواختی سطح به کار میروند. نکته قابل توجه در رنگبندی این دیسکها است که میزان زبری آنها را نشان میدهد که از زبر، متوسط، نرم و فوق نرم تشکیل شدهاند.
3. نوارهای پالیش بین دندانی
این نوارهای باریک برای پرداخت نواحی بین دو دندان در نقاطی که دیسکها دسترسی کافی ندارد. استفاده میشوند. از این نوارها برای صیقلی کردن سطوح بین دندانی و حذف زبری در نواحی تماس استفاده میشود.
4. برسهای پالیش
برسهای مخصوص پالیش معمولاً از الیاف نایلونی یا مویی ساخته شدهاند و همراه با خمیر پولیش استفاده میشوند تا خمیر پولیش را به صورت یکنواخت در همه جای دندان پخش کنند و میزان درخشندگی کامپوزیت را افزایش دهند.
5. خمیر پالیش
در مرحله نهایی پالیش کامپوزیت، از خمیر پالیش استفاده میشود که حاوی ذرات بسیار ریز ساینده هستند.
انواع رایج این خمیرها شامل خمیر الماس، خمیر اکسید آلومینیوم و خمیر سیلیکون دیاکسید است که برای براق شدن سطح کامپوزیت، کاهش زبری سطح در مقیاس میکروسکوپی و افزایش مقاومت در برابر تغییر رنگ استفاده میشوند.
6. فلت یا نمد پالیش
فلتهای نمدی معمولاً همراه با خمیر الماس استفاده شده و سطحی براق و درخشان ایجاد میکنند. این فلتها برای پولیش نهایی و افزایش میزان درخشندگی ترمیم و شفافیت کاربرد دارند.
7. ابزارهای تکمیلی
کاغذ آرتیکولاسیون، آینه و پروب دندانپزشکی و ایر و آب یونیت از ابزارهای جانبی هستند که در برخی موارد دندانپزشک برای پولیش دندان بعد از کامپوزیت استفاده میکند.
بهترین زمان پالیش کامپوزیت چه موقع است؟
پس از انجام کامپوزیت، ممکن است سطح آن کاملاً صاف و براق نباشد یا به مرور زمان بر اثر مصرف چای، قهوه، سیگار و مواد غذایی رنگی، کدر و لکهدار شود.
بنابراین، باید گفت، هنگامی که میزان درخشندگی و شفافیت کامپوزیت کم شد، لکههایی روی آن ایجاد شد یا ناهمواریهای جزئی در سطح آن به وجود آمد زمان مراجعه برای پولیش دندان کامپوزیت است.
پالیش کامپوزیت زمانی انجام میشود تا شرایط زیر را به دندانهایتان بازگرداند.
- کاهش براقیت کامپوزیت
- ایجاد لکههای سطحی
- احساس زبری روی دندان
- پس از اصلاح یا ترمیم کامپوزیت
- بهعنوان بخشی از معاینات دورهای
قیمت پالیش کامپوزیت دندان
معمولا برآورد هزینه انجام پالیش کامپوزیت دندان بسته به سابقه کار دندانپزشک، موقعیت جغرافیایی مطب، میزان وسعت پالیش کامپوزیت و سختی کار، نوع ابزار و مواد مصرفی و وضعیت کامپوزیتها و تعداد دندانهای کامپوزیت شده متفاوت خواهد بود.
به همین جهت، انتخاب یک قیمت واحد کار دشواری است. اما، تا حدودی میتوان این خدمات را بر اساس تعرفه معمولی که ممکن است در بسیاری از کلینیکها متفاوت باشد، به صورت زیر بررسی کرد.
توجه: این ارقام تقریبی هستند و ممکن است با توجه به تعرفه کلینیک، شهر و شرایط ترمیم، کمتر یا بیشتر باشند.
|
نوع خدمات |
محدوده قیمتی تقریبی |
|
پالیش یک دندان کامپوزیت |
حدود 300 هزار تومان تا 800 هزار تومان |
| پالیش چند دندان (هر واحد) |
حدود 250 هزار تومان تا 600 هزار تومان |
|
پالیش کامل کامپوزیت ونیر- 8 تا 10 دندان |
بین 2،500،000 تومان تا 6 میلیون تومان |
| پالیش کامل طراحی لبخند- 16 تا 20 دندان |
حدود 5 تا 10 میلیون تومان |
جمع بندی
پالیش کامپوزیت یکی از مهمترین مراحل حفظ زیبایی و افزایش ماندگاری ترمیمهای کامپوزیتی است.
این فرآیند با از بین بردن زبریهای سطحی، لکههای جزئی و کدر شدن کامپوزیت، باعث میشود دندانها دوباره ظاهری صاف، براق و طبیعی پیدا کنند.
علاوه بر زیبایی، پالیش اصولی از تجمع پلاک و باکتری جلوگیری کرده و احتمال تغییر رنگ زودهنگام کامپوزیت را کاهش میدهد.
اگر احساس میکنید کامپوزیت دندانهای شما دیگر مانند روزهای اول درخشان نیست یا سطح آن زبر شده است، لزوماً نیازی به تعویض کامپوزیت ندارید.
در بسیاری از موارد، یک جلسه پالیش حرفهای میتواند ظاهر ترمیم را تا حد زیادی احیا کرده و هزینهای بسیار کمتر از تعویض کامل داشته باشد.
اگر بیش از ۶ تا ۱۲ ماه از آخرین پالیش کامپوزیت شما گذشته است، بهتر است برای معاینه و بررسی وضعیت ترمیمها به دندانپزشک مراجعه کنید. تشخیص بهموقع مشکلات کوچک، از آسیبهای بزرگتر و هزینههای بیشتر در آینده جلوگیری میکند.
سولات متداول
- پالیش کامپوزیت هر چند وقت یک بار باید انجام شود؟
در بیشتر افراد، انجام پالیش هر ۶ تا ۱۲ ماه یکبار توصیه میشود. البته اگر مصرف قهوه، چای، نوشابه، سیگار یا قلیان زیاد باشد، ممکن است به پالیش در فواصل کوتاهتر نیاز داشته باشید.
- آیا پالیش کامپوزیت باعث نازک شدن یا آسیب به کامپوزیت میشود؟
خیر. اگر پالیش توسط دندانپزشک و با ابزار استاندارد انجام شود، تنها لایههای بسیار سطحی و زبر پرداخت میشوند و آسیبی به ساختار اصلی کامپوزیت وارد نمیشود.
- آیا پالیش کامپوزیت میتواند تغییر رنگ کامپوزیت را کاملاً از بین ببرد؟
پالیش معمولاً لکههای سطحی و تغییر رنگهای خفیف را برطرف میکند. اما اگر رنگدانهها به عمق کامپوزیت نفوذ کرده باشند یا ترمیم دچار فرسودگی شده باشد، ممکن است نیاز به تعویض یا ترمیم مجدد وجود داشته باشد.
- آیا پالیش کامپوزیت درد دارد؟
خیر. پالیش یک روش غیرتهاجمی است و معمولاً بدون درد انجام میشود. بنابراین، در اغلب موارد نیازی به تزریق بیحسی نیست.
